টোকাবহী (অণু-প্ৰবন্ধ) : ১১ – ২০

(১১)

কুকুৰ এটাই ভুকি থকা বাবে একলব্যই পাঁচপাত কাঁড় মাৰি কুকুৰটোৱে ভুকিব নোৱৰা কৰি দিছিল৷ তেওঁ ইমান বিচক্ষণতাৰে, কৌশলেৰে কামটো কৰিব পাৰিছিল যে তেনে কাম কৰিব পৰা মানুহ বিশ্বত তেওঁৰ বাহিৰে আৰু কোনো নাছিল৷ তাতোকৈ আচৰ্য্যকৰ কথাটো হ'ল তেওঁ সেই দক্ষতা অৰ্জন কৰিছিল সম্পূৰ্ণ নিজে প্ৰচুৰ গৱেষণা কৰি, তেওঁক কোনেও সহায় কৰা নাছিল৷ আনহাতে তেওঁৰ গুৰু ভক্তিৰো তুলনা নাই৷ দ্ৰোণাচাৰ্যই তেওঁক শিক্ষা নিদিয়াৰ পাছতো তেওঁ মনতে গুৰু মানি লৈছিল আৰু দ্ৰোণাচাৰ্যই নিজৰ ক্ষুদ্ৰ স্বাৰ্থত অন্যায়ভাৱে বুঢ়া আঙুলিটো গুৰুদক্ষিণা হিচাপে বিচাৰোঁতেও একলব্যই নিজে কাটি দি দিছিল৷ গতিকে একলব্যৰ প্ৰতি আমাৰ মনত বহু সহানুভূতি থাকিলেও তেওঁক আজিও কিন্তু কোনেও শ্ৰেষ্ঠ বুলি বন্দনা নকৰে। কিয়?? কাৰণ, তেওঁ গভীৰ অধ্যয়ন কৰি বিশ্বশ্ৰেষ্ঠ দুটামান গুণ অৰ্জন কৰিছিল যদিও তেওঁ ন্যূনতম দয়া, শিষ্টাচাৰ, সু-মনোবৃত্তি গঢ়ি তুলিব নোৱাৰিলে৷ নহ'লে ভুকি থকা বাবেই তেওঁ এটা কুকুৰলৈ পাঁচপাত কাঁড় মাৰি মুখখন বন্ধ কৰি দিয়েনে!! কেইটামান বিদ্যা অৰ্জন কৰিলে যদিও তেওঁ হৈ থাকিল বৰ্বৰ৷ মহাভাৰত নামৰ নাটকখনত বা মহাকাব্যখনত একলব্যৰ লগতে আৰু দুজন, মুঠ তিনিজন বিশ্বশ্ৰেষ্ঠ ধনুৰ্ধৰ আমি পাওঁ৷ বাকী দুজন হ'ল কৰ্ণ আৰু অৰ্জুন৷ জন্মৰ পাছতে মাকে নদীত উটাই দিয়াৰ দিন ধৰি অন্তিম মুহূৰ্তলৈকে তেওঁ দুখ, কষ্ট, হতাশা, নিন্দা, ঠাট্টা, নিজৰ ব্ৰহ্মফাঁকি ধৰা পৰি পোৱা অভিশাপ, ত্যাগ... কত কি অসীম যন্ত্ৰণা অতিক্ৰম কৰি বিশ্বশ্ৰেষ্ঠসকলৰ এজন হিচাপে নিজকে গঢ়ি তুলিলে! নাটকৰ তেওঁৰ কাহিনীয়ে আজিও মানুহক যোগায় অসীম প্ৰেৰণা৷ আৰু তেওঁৰ দানৰো তুলনা নাই৷ অথচ তেৱোঁ এই তিনিওজনৰ মাজত শ্ৰেষ্ঠ বুলি কেতিয়াও গণ্য নহ'ল৷ অৰ্জুনেই শ্ৰেষ্ঠ হৈ সদায় থাকি গ'ল কিয়?? উত্তৰটো দিছিল কৰ্ণই নিজেই৷ অন্তিম মুহূৰ্তত অৰ্জুনে কৰ্ণক জনাইছিল— "তুমিয়েই শ্ৰেষ্ঠ ধনুৰ্ধৰ"৷ কৰ্ণই তেতিয়া কৈছিল— "নহয়, নহয়! তুমিহে সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ অৰ্জুন৷ তুমি গোটেই জীৱন নিজক শ্ৰেয়ঃ কৰিব বিচাৰিছিলা৷ উত্তম হিচাপে তুমি নিজক গঢ়িছিলা বাৰে বাৰে নিজকে নিজেই অতিক্ৰমী৷ আৰু মই কি কৰিছিলোঁ? মই সদায় তোমাতকৈ শ্ৰেষ্ঠ হ'বলৈ বিচাৰি ফুৰিছিলোঁ৷ মোৰ মনত সদায় মই সুমাই ৰাখিছিলো তোমাক৷ অথচ তুমি আছিলা সদায় নিজত৷"

 

(২০১৬ চনৰ শিক্ষক দিৱসৰ দিনা এঠাইত এজন অধ্যাপকে ছাত্ৰ-ছাত্ৰীক উদ্দেশ্যি দিয়া ভাষণৰ এইয়া আছিল এটি অংশৰ মূলকথা৷ সম্পূৰ্ণ নাটকীয় দৃষ্টিকোণৰ পৰা ব্যাখ্যা কৰা এই মূল্যৱান কথাখিনিয়ে প্ৰতিজন মানুহকে বহু সহায় কৰিব।)

(বাকীসমূহ আগলৈ সংযোগ কৰা হ'ব।)

টোকাবহী (অণু-প্ৰবন্ধ) : ১ – ১০

পঠনীয়:  ষ্টিভ জবছ
No Comments

Post A Comment